Tartışmalarda Narsistik Suçu Üstüne Atma

Onun yaptığı küçük bir şeyi konuşmak isteyerek girdin sohbete. Yirmi dakika sonra özür dileyen sensin, kafan dönüyor ve sohbetin nasıl tersine döndüğünü gerçekten hatırlayamıyorsun. Bu tekrar tekrar oluyorsa, tartışmalarda narsistik suçu üstüne atma yaşıyor olabilirsin — başta konu ne olursa olsun, partnerin her anlaşmazlığı refleks gibi sana çeviren bir örüntü.

Bu yorucu, kafa karıştırıcı ve gerçeklik duygunu yavaş yavaş kemirebilir. Bu yazı, olanı adlandırmana, neden olduğunu anlamana ve bunun ilişkini anlatıp anlatmadığını sakince düşünmene yardımcı olacak. Bu bir bilgi ve öz-düşünüm; tanı değil — bir kişiyi yalnızca nitelikli bir uzman değerlendirebilir.

Suçu üstüne atma nedir?

Suçu üstüne atma, kişinin kendi davranışının sorumluluğunu almayı reddedip suçu başkasına, genelde partnerine yönlendirdiği savunmacı bir taktiktir. Narsistik örüntülerin olduğu ilişkilerde bu, ara sıra yapılan bir kayma değildir: en ufak eleştiri ipucuna karşı neredeyse otomatik bir tepkidir.

Güçlü narsistik özellikleri olan biri için hata kabul etmek dayanılmaz gelebilir, çünkü bu, özenle korunan bir benlik imgesini tehdit eder. Bu yüzden "hata ettim" rahatsızlığına katlanmak yerine, daha kolay yol "aslında bu senin suçun" olur. Zamanla asıl mesele tümüyle kaybolur ve sen dinlenmek yerine kendini savunur durumda kalırsın.

Narsistik suçu üstüne atmanın 7 işareti

Kendi tartışmalarında bunlardan kaçının tanıdık geldiğine bak:

• Konu hep değişir: Bir kaygını dile getirirsin, bir bakmışsın üç ay önce senin yaptığın bir şeyi konuşuyorsunuz.
• "Bunu bana sen yaptırdın": Davranışı sana bir tepki gibi sunulur, sanki başka seçeneği yokmuş ve ipleri sen çekiyormuşsun gibi.
• Duyguların sorun haline gelir: Mesele yerine konuşma, senin "fazla hassas", "fazla dramatik" olduğun ya da "hep kavgayı senin başlattığın" etrafında döner.
• Geri tepen özürler: Nadir bir "özür dilerim" bir koşulla gelir — "özür dilerim ama sen şunu yapmasaydın..." — böylece yeni bir suçlama gibi düşer.
• Anında karşı suçlamalar: Sen bir şey söyler söylemez o senin hakkında iki şey sayar ve seni sürekli savunmada tutar.
• Yeniden yazılmış geçmiş: Açıkça hatırladığın olaylar, kötü adam sen olacak şekilde yeniden anlatılır ve kendi belleğinden şüphe etmeye başlarsın.
• Bitsin diye özür dilersin: "Özür dilerim" dersin, yanlış yaptığına inandığından değil, çatışmayı durdurmanın tek yolu bu olduğundan.

Baskı altındaki birçok ilişkide bunlardan biri ikisi görülebilir. Asıl dikkat etmeye değer olan, tartışmaların çoğunda tutarlı ve tekrar eden örüntüdür.

Bu neden önemli

Suçu üstüne atma yalnızca tartışmaları adaletsiz kılmaz — kendini görüşünü yavaşça yeniden biçimlendirir. Her sorunun nedeni hep sen gösterilince, aşırı özür dilemeye, algılarından kuşkulanmaya ya da huzuru korumak için susmaya başlayabilirsin. Bu, gerçeklik duygunun durmadan aşındırıldığı gaslighting örüntüleriyle yakından bağlantılıdır.

Etkiler çoğu zaman ilişkinin dışına taşar. Bir şeyi dile getirmeden önce kaygılanabilir, onu "kışkırtmamak" için yumurta kabukları üstünde yürüyebilir ya da işte ve arkadaşlarınla özgüveninin sessizce küçüldüğünü fark edebilirsin. Çoğu kişi sisli hissettiğini ya da gerçekte kimin suçlu olduğundan "asla emin olamadığını" anlatır — algılarının düzenli olarak yeniden yazıldığının işareti.

Örüntüyü tanımak güçlüdür. O sis sendeki bir kusur değildir; kazanılması imkânsız olacak şekilde kurulmuş tartışmaların öngörülebilir sonucudur.

Dürüst bir öz-düşünüm anı

Bir nefes al ve son tartışmalarını düşün. Gerçek bir çözümle mi bitti, yoksa sen kafan karışmış halde özür dileyerek mi? Asıl kaygını dile getirebildin mi, yoksa karşı suçlama dalgası altında kayboldu mu? Dinlenmiş mi hissettin, yoksa yönetilmiş mi?

Çatışmanın olabildiği ve onarımın da olabildiği ilişkileri hak ediyorsun — iki tarafın da "burada ben yanıldım" diyebildiği, bunun bir krize dönüşmediği ilişkileri. İlişkinin nerede durduğundan emin değilsen, düzenli bir soru dizisi örüntüyü yalnızca belleğinden çok daha net görmene yardımcı olabilir.